Cước vận tải biển tăng mạnh
Thị trường vận tải container quốc tế trong tuần đầu tháng 6/2026 ghi nhận đợt tăng giá mạnh nhất kể từ tháng 6 năm ngoái, khi mùa cao điểm vận chuyển hàng hóa phục vụ nhu cầu cuối năm đến sớm hơn dự kiến.
Theo chỉ số Drewry World Container Index (WCI) - thước đo giá cước vận tải container trên 8 tuyến hàng hải chính toàn cầu - giá cước vận chuyển container 40 feet đã tăng 23% chỉ trong một tuần, lên 3.433 USD/container. Động lực chính đến từ mức tăng mạnh trên các tuyến xuyên Thái Bình Dương và châu Á - châu Âu.
Trên tuyến Thượng Hải - Los Angeles, giá cước tăng 31%, lên 4.565 USD/container 40 feet; trong khi tuyến Thượng Hải - New York tăng 20%, lên 5.505 USD/container.
Đây là một trong những đợt tăng giá mạnh nhất từng được ghi nhận trên tuyến vận chuyển sang bờ Tây nước Mỹ. Trong 14 tuần qua, cước vận tải từ châu Á sang bờ Tây Mỹ đã tăng khoảng 108%, còn tuyến sang bờ Đông Mỹ tăng gần 99%.
Chi phí vận tải leo thang đang trở thành thách thức lớn đối với hoạt động xuất khẩu, đặc biệt là các ngành hàng chủ lực như đồ gỗ, dệt may, da giày và nông sản chế biến, vốn có tỷ trọng xuất khẩu lớn vào các thị trường này.
Công ty TNHH Vinahe (phường Bình Phước, Đồng Nai), doanh nghiệp chuyên xuất khẩu hạt điều sang Mỹ, châu Âu và Trung Đông cho biết, việc nhiều hãng tàu tạm ngưng khai thác trên một số tuyến hàng hải quốc tế khiến các chuyến đi châu Âu và Trung Đông phải thay đổi hải trình, không thể đi qua kênh đào Suez như trước. Điều này làm chi phí và thời gian vận chuyển tăng đáng kể.
Giá cước vận chuyển container 40 feet đã tăng 23% chỉ trong một tuần, lên 3.433 USD/container, chủ yếu do mức tăng mạnh trên các tuyến xuyên Thái Bình Dương và châu Á - châu Âu.
Nguồn: Chỉ số Drewry World Container Index (WCI)
Hiện giá vận chuyển một container 20 feet đi Thổ Nhĩ Kỳ đã lên khoảng 5.500 USD, tăng hơn 50% so với trước đây. Thời gian giao hàng cũng kéo dài từ khoảng 30 ngày lên 60 ngày.
“Việc phải đi đường vòng khiến chi phí tăng lên, đồng thời thời gian thu hồi vốn từ các giao dịch xuất khẩu cũng kéo dài hơn”, ông Nguyễn Hoàng Đạt, Giám đốc Công ty TNHH Vinahe cho hay.
Các tổ chức nghiên cứu thị trường nhận định, nhu cầu vận chuyển đang được thúc đẩy bởi xu hướng đẩy nhanh giao hàng trước khả năng Mỹ điều chỉnh chính sách thuế quan từ tháng 7/2026. Bên cạnh đó, nhu cầu nhập khẩu hàng hóa phục vụ FIFA World Cup 2026 cũng góp phần gia tăng áp lực lên hệ thống logistics toàn cầu.
Ngoài yếu tố nhu cầu, tình hình địa chính trị tại Trung Đông tiếp tục là nguyên nhân quan trọng đẩy chi phí vận tải lên cao. Nguy cơ gián đoạn tại eo biển Hormuz và khu vực Biển Đỏ khiến nhiều hãng tàu vẫn phải duy trì các tuyến đi vòng qua châu Phi thay vì quay lại hành trình qua kênh đào Suez. Điều này làm tiêu tốn thêm năng lực đội tàu, kéo dài thời gian vận chuyển và duy trì mặt bằng giá cước ở mức cao.
Việc giá cước vận tải biển tiếp tục neo cao khiến doanh nghiệp xuất khẩu gặp nhiều khó khăn, đặc biệt trong nửa cuối năm khi nhu cầu hàng hóa phục vụ mùa lễ hội gia tăng. Đại diện một doanh nghiệp dệt may cho biết, đơn hàng đang đối mặt nguy cơ sụt giảm do tác động kép từ nguy cơ tăng thuế tại thị trường Mỹ và chi phí vận tải biển leo thang.
Giá cước chưa dễ hạ nhiệt
Các đơn vị phân tích thị trường vận tải biển nhận định, đà tăng giá cước hiện nay có thể kéo dài ít nhất đến hết tháng 7/2026, khi nhu cầu vận chuyển tiếp tục gia tăng trong khi năng lực vận tải chưa được cải thiện đáng kể.
Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu, nhiều dự báo cho rằng, giá dầu có thể tiếp tục duy trì ở mức cao trong nửa cuối năm, khiến giá cước vận tải biển khó sớm hạ nhiệt.
Hiện nhiều doanh nghiệp dệt may đã có đơn hàng kín đến hết quý III, thậm chí sang quý IV. Tuy nhiên, Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) cho rằng, rủi ro vẫn hiện hữu khi chi phí đầu vào, chi phí logistics và vận chuyển đều tăng, trong khi giá bán không tăng tương ứng, làm thu hẹp biên lợi nhuận của doanh nghiệp.
Diễn biến giá cước vận tải biển cho thấy, thị trường vận tải toàn cầu đang bước vào mùa cao điểm sớm hơn thường lệ, đồng thời phản ánh tác động ngày càng rõ nét của các yếu tố địa chính trị, chính sách thương mại và nhu cầu tiêu dùng đối với chuỗi cung ứng quốc tế.
Đối với doanh nghiệp xuất khẩu trong nước, xu hướng tăng của giá cước vận tải không chỉ làm gia tăng chi phí logistics, mà còn ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh trong những tháng cuối năm 2026, qua đó gây thêm thách thức cho việc hoàn thành các mục tiêu kinh doanh.
Xuất khẩu của Việt Nam trong gần nửa đầu năm 2026 vẫn ghi nhận mức tăng trưởng hai con số, đạt 215,66 tỷ USD, tăng 19,5% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, Ngân hàng Thế giới (WB) lưu ý rằng, các rủi ro từ xung đột kéo dài tại Trung Đông có thể khiến giá dầu duy trì ở mức cao, làm gián đoạn chuỗi cung ứng và suy yếu hoạt động xuất khẩu. Cùng với đó, sự bất định của chính sách thương mại toàn cầu cũng đang làm gia tăng rủi ro đối với các ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam.