Không ít ông chủ từ nhiều lĩnh vực đã ngồi vào “ghế” chủ tịch HĐQT của nhiều nhà băng. Liệu sẽ có những làn gió mới đến từ việc “thay lái giữa dòng”?
Dồn dập đổi chủ, thay tướng
Mùa ĐHCĐ năm 2013 của ngành ngân hàng đi qua để lại không ít tiếc nuối cho người ra đi và đón nhận nhiều gương mặt mới trong HĐQT, ban tổng giám đốc của nhiều ngân hàng. ĐHCĐ ngày 25/5 vừa qua của Sacombank đã chính thức miễn nhiệm chức thành viên HĐQT của hai cha con ông Đặng Văn Thành - Đặng Hồng Anh. Đây là danh vị cuối cùng của ông Thành tại Sacombank - đứa con tinh thần mà ông từng có công gây dựng suốt 20 năm. Có thể nói, việc ông Thành rời “ghế” Chủ tịch HĐQT trong năm 2012 và đến cuối năm vừa qua phải rút khỏi thành viên HĐQT Sacombank là điều gây nhiều cảm giác tiếc nuối cho không chỉ gia đình họ Đặng, mà cả giới tài chính - những người từng biết đến ông. Chiếc ghế Chủ tịch HĐQT đã được dành cho ông Phạm Hữu Phú, đại diện cho nhóm cổ đông mới.
Trong khi ông Thành cũng như các thành viên trong gia đình phải rút lui khỏi lĩnh vực tài chính thì tại ĐHCĐ diễn ra ngày 26/4 vừa qua, cổ đông ACB đã nhất trí thông qua việc bầu 3 thành viên trong gia đình ông Trần Mộng Hùng vào HĐQT Ngân hàng trong nhiệm kỳ mới. Trong đó, ông Trần Hùng Huy (con trai ông Hùng) vẫn giữ vững ghế Chủ tịch HĐQT ACB. Sự trở lại của ông Hùng đối với ACB khiến không ít cổ đông băn khoăn rằng, liệu có quay lại mô hình quản lý gia đình trị với ngân hàng này? Tuy nhiên, qua những sóng gió xảy đến với ACB thời gian qua, việc viện đến một nhân sự có kinh nghiệm, thấu hiểu hoạt động quản trị ngân hàng về chèo lái là việc nên làm.
Dù thị trường vẫn còn nhiều hoài nghi về khả năng điều hành của vị lãnh đạo trẻ tuổi khi ông Huy (sinh năm 1978) ngồi vào ghế Chủ tịch HĐQT Ngân hàng, nhưng theo ông Julian Fong Loong Choon, thành viên HĐQT ACB, tuổi tác không giải thích cho sự thông minh. Lý lịch của ông Huy đã có 10 năm kinh nghiệm làm việc tại ACB và các ngân hàng khác. Điều quan trọng nữa cần chú ý là các thành phần trong HĐQT ACB khi đằng sau ông Huy gồm rất nhiều nhân vật kỳ cựu.
Ông Julian Fong cho rằng, tại ACB, cơ cấu HĐQT bao gồm nhiều thành phần có kinh nghiệm từ nhiều ngành khác nhau trong lĩnh vực ngân hàng cũng như hoạt động kinh doanh của các DN mà không chỉ chú trọng về mặt tuổi tác.
Về kết quả kinh doanh, 3 tháng đầu năm 2013, ACB đạt 300 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế so với chỉ tiêu lợi nhuận đưa ra cho năm nay ở mức 1.800 tỷ đồng, cao hơn con số lợi nhuận 700 tỷ đồng đạt được năm 2012. Với Sacombank, kết quả hoạt động trong năm 2012 cũng như 3 tháng đầu của năm 2013 (đạt 850 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế) đã phần nào cho thấy, việc Ngân hàng đổi chủ đã không ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả kinh doanh của ngân hàng này.
Cổ đông kỳ vọng vào sự bứt phá của Sacombank khi có một dàn lãnh đạo mới, nhưng ông Phạm Hữu Phú khẳng định, mục tiêu của Ngân hàng năm nay và các năm tiếp theo là tăng trưởng bền vững, hơn là quá quan tâm đến lợi nhuận ngắn hạn. Ông Phú thừa nhận, với nền tảng sẵn có của Sacombank đã gây dựng trong hơn 20 năm sẽ là bệ đỡ tốt để đi nhanh hơn, nhưng bối cảnh kinh tế chung khó khăn như hiện tại thì sự thận trọng là không bao giờ thừa.
Được biết, Sacombank cũng đã lên kế hoạch hợp nhất với một tổ chức tín dụng khác, trong đó có lộ trình với Eximbank trong thời hạn 3 - 5 năm tới. Đồng thời, năm nay, ngân hàng này sẽ hoàn tất việc bán 20% cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài. Theo ông Phú, hợp nhất là xu hướng tất yếu để trở thành một ngân hàng lớn mạnh mang tầm vóc khu vực.
…trước áp lực tái cơ cấu
Làn sóng sáp nhập, hợp nhất đang dần nóng lên trước sức ép tái cấu trúc hoạt động của ngành là nguyên nhân chính khiến các ngân hàng phải thay “tướng”.
Mùa ĐHCĐ của các ngân hàng năm 2013 cũng chứng kiến nhiều cuộc đổi chủ ở một số ngân hàng nhỏ. Nguyên nhân lớn nhất là do áp lực tái cơ cấu đòi hỏi phải thu hút thêm vốn của cổ đông chiến lược để nâng cao năng lực tài chính, đáp ứng quá trình tái cơ cấu ngân hàng theo yêu cầu của Ngân hàng Nhà nước.
ĐHCĐ KienLong Bank cuối tháng 4/2013 đã thông qua việc bầu ông Võ Quốc Thắng, Chủ tịch HĐQT CTCP Bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam (VPF), đồng thời là Chủ tịch HĐQT CTCP Gạch Đồng Tâm vào “ghế” Chủ tịch HĐQT KienLong Bank. Kết quả này sẽ được trình Ngân hàng Nhà nước xin chuẩn y, nhưng gần như chắc chắn “bầu” Thắng sẽ trở thành tân Chủ tịch HĐQT KienLong Bank.
Việc này đang thu hút sự quan tâm của dư luận khi từ trước đến nay, “bầu” Thắng chỉ được giới tài chính “quen mặt” với tư cách một khách hàng lớn và tiềm năng trong việc cung ứng vốn, cấp tín dụng để đầu tư, mở rộng các dự án sản xuất - kinh doanh ở lĩnh vực gạch, đá. Không rõ vị doanh nhân mê bóng đá này trở thành chủ tịch ngân hàng vì một cơ duyên tình cờ hay là một sự chuẩn bị kỹ càng từ lâu?
KienLong Bank hiện có vốn điều lệ 3.000 tỷ đồng và trước khi “bầu” Thắng ngồi vào “ghế” Chủ tịch HĐQT, trên thị trường xuất hiện nhiều tin đồn cho rằng, ngân hàng này sẽ tiến đến việc sáp nhập hoặc hợp nhất với một ngân hàng khác trong tương lai gần. Trong năm qua, KienLong Bank đạt 460 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, không hoàn thành chỉ tiêu lợi nhuận kể cả chỉ tiêu này đã được điều chỉnh giảm; tỷ lệ nợ xấu lên 3,44%. Chỉ tiêu lợi nhuận KienLong Bank đặt ra cho năm nay là 493 tỷ đồng. Có người lèo lái mới, liệu sẽ có sự khởi sắc trong hoạt động của KienLong Bank? Câu hỏi này, cổ đông của Ngân hàng sẽ có lời giải trong năm nay.
ĐHCĐ của WesternBank cuối tháng 4/2013 đã thông qua đề án hợp nhất giữa Ngân hàng và PVFC. Vốn điều lệ của ngân hàng hợp nhất là 9.000 tỷ đồng, tương ứng 900 triệu cổ phiếu mệnh giá 10.000 đồng. Cổ đông cũ của 2 bên sẽ được hoán đổi trở thành cổ đông sở hữu cổ phần của ngân hàng hợp nhất, được hưởng mọi quyền, lợi ích và có đầy đủ nghĩa vụ với tư cách là cổ đông của ngân hàng hợp nhất. Với tỷ lệ đồng thuận 100%, tiến trình hợp nhất giữa WesternBank và PVFC tiếp tục có thêm bước tiến quan trọng. Trong đó, phần vốn của PVFC là 6.000 tỷ đồng nên sẽ có sự chi phối lớn đối với ngân hàng hợp nhất. Theo bản dự thảo hợp đồng hợp nhất, phương thức hợp nhất vốn giữa WesternBank và PVFC được tính căn cứ dựa trên vốn và tài sản của hai bên, đồng thời sẽ được chuyển giao cho ngân hàng hợp nhất vào ngày hợp nhất.
Trước đó, tại ĐHCĐ bất thường WesternBank diễn ra vào ngày 16/3 tại Cần Thơ, 5 thành viên của HĐQT nhiệm kỳ 2009 - 2013 đã có đơn xin từ nhiệm bao gồm: ông Trần Quang Sơn, ông Nguyễn Nguyên Cầu, ông Đào Hùng Tiến, ông Nguyễn Tri Hổ và ông Vũ Quang Thịnh. Các ứng viên bầu thay thế, bổ sung cho HĐQT mới gồm: ông Trịnh Hữu Hiền (quyền Tổng giám đốc Western Bank từ 8/2012) với tỷ lệ phiếu bầu đạt 95,57%; ông Lê Minh Tuấn, với 101,28% trúng cử Chủ tịch HĐQT WesternBank; ông Thái Tấn Dũng, với 98,3% và ông Võ Trọng Thủy, với 96%.
HĐQT của TrustBank cũng đã được thay đổi hoàn toàn sau ĐHCĐ bất thường của Ngân hàng trong ngày 7/2/2013, với 6 thành viên HĐQT mới chính thức đảm nhiệm vị trí trong HĐQT. Kết quả thay đổi nhân sự cấp cao nói trên của TrustBank gắn liền với đề án tái cấu trúc triển khai vào cuối năm 2012 và đang từng bước được đẩy mạnh. ĐHCĐ TrustBank đã thông qua phương án tái cơ cấu vào đầu năm 2013, trong đó cổ đông mới mua lại 84% cổ phần và riêng Tập đoàn Thiên Thanh sở hữu 9,67%, nên HĐQT TrustBank đã thay đổi toàn bộ nhân sự.
Thị trường vẫn đang chờ đợi kết quả của thương vụ sáp nhập giữa DaiA Bank và HDBank. Tại ĐHCĐ HDBank ngày 25/4, Chủ tịch HĐQT ngân hàng này đã xác nhận kế hoạch sáp nhập giữa DaiABank và HDBank. Chủ trương này đã được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận. Tuy mọi thông tin từ DaiA Bank đến nay vẫn chưa được xác nhận, nhưng khả năng ngân hàng này sáp nhập vào HDBank là rất lớn. Sau “cú sốc” bầu Kiên, ACB đã thoái hết vốn tại các ngân hàng đã đầu tư gồm: DaiA Bank, KienLong Bank, VietBank, khiến DaiA Bank không còn nhận được sự hậu thuẫn từ cổ đông lớn ACB. Từ đó áp lực tái cấu trúc đối với nhà băng này là rất lớn, nhất là khi vốn điều lệ của DaiA Bank chỉ mới đạt 3.000 tỷ đồng và Ngân hàng không có kế hoạch tăng vốn trong năm nay.
Làn sóng hợp nhất, sáp nhập, thâu tóm trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng vẫn đang âm ỉ và được đánh giá sẽ còn sôi động hơn trong thời gian tới, khi đề án tái cơ cấu ngành đi vào giai đoạn cao trào. Trong sự sôi động đó, sẽ còn có rất nhiều nhân sự cấp cao phải ra đi. Sẽ có những cuộc ra đi để lại nhiều bùi ngùi, sẽ có những người trong cuộc cảm nhận được vị đắng mất mát, thất bại, nhưng chắc chắn sẽ có những người cảm thấy nhẹ lòng như trút được gánh nặng trên vai...