Tuy nhiên, một số đơn vị có vốn điều lệ nhỏ, năng lực quản trị yếu được các nhà phân tích nhận định, khó có thể duy trì để vượt qua giai đoạn khó khăn hiện nay và nhiều khả năng còn kéo dài đến hết năm. Vì vậy, nhiều CTCK đã có nhu cầu tìm đối tác bán lại. Nhu cầu mua lại của nhà đầu tư cũng dần xuất hiện. Theo các công ty chuyên về sáp nhập và mua lại doanh nghiệp (M&A), hiện cung - cầu vẫn chưa gặp được nhau, do người bán đòi giá cao, còn người mua vẫn có xu hướng chờ thêm cơ hội giá giảm.
Đại diện của một công ty chuyên về lĩnh vực M&A cho biết, trước đây khi TTCK Indonesia sụt giảm, làn sóng M&A giữa các CTCK diễn ra, nhưng giá cổ phần bán chỉ khoảng 0,4 - 0,5 lần mệnh giá. Còn ở Việt Nam , hiện hầu hết CTCK vẫn “hét” với giá cao gấp 2 - 4 lần mệnh giá, trong khi giá cổ phiếu của các đơn vị này trên thị trường OTC đã giảm xuống còn 1 - 2 lần mệnh giá, thậm chí không giữ được mệnh giá 10.000 đồng/CP.
Ông Quan Đức Hoàng, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc đầu tư A.I Capital cho biết, hiện nhu cầu mua lại CTCK Việt Nam của nhà đầu tư nước ngoài thông qua A.I Capital là rất lớn, trong đó chủ yếu là nhà đầu tư đến từ Nhật Bản. “Trong giai đoạn này, nhiều nhà đầu tư Nhật Bản quay lại thị trường Việt Nam, với tầm nhìn dài hạn 4 - 5 năm mới thu lợi nhuận”, ông Hoàng nói và cho biết thêm, ngoài lĩnh vực tài chính, mà cụ thể là CTCK thì nhà đầu tư Nhật Bản cũng như nhiều nhà đầu tư nước ngoài khác đang quan tâm đến các doanh nghiệp ngành nông sản.
So với nhà đầu tư trong nước thì nhu cầu mua lại CTCK của nhà đầu tư nước ngoài lớn hơn nhiều. Một phần, do họ đã gặt hái được nhiều thành công ở các thị trường khác trên thế giới từng trải qua giai đoạn như Việt Nam hiện nay. Theo ông Hoàng, trong tổng số gần 100 CTCK đã được cấp giấy phép hoạt động thì hiện có khoảng 20% công ty đang muốn bán nhưng đến tháng 6/2008 chưa có một CTCK nào cần bán gấp với bất kỳ giá nào. Các CTCK còn đang tìm hiểu, thương lượng và tìm giá tốt nhất cho mình.
Trước tình hình khó khăn hiện nay, nhiều CTCK đã phải cắt giảm nhân sự, đóng cửa đại lý nhận lệnh.. để từng bước tiết giảm tối đa chi phí đầu vào. Thế nhưng, theo đánh giá của một nhà phân tích thị trường, ít nhất mỗi tháng CTCK lỗ khoảng 200 triệu đồng. Với khoản lỗ này, nếu CTCK có vốn điều lệ lớn vẫn đủ khả năng duy trì, chờ cơ hội thị trường lên điểm, khôi phục lại hoạt động. Nhưng với CTCK vốn điều lệ dưới 50 tỷ đồng đang thực sự gặp nhiều khó khăn.
Theo tính toán của các chuyên gia ngành chứng khoán, với tổng vốn dưới 50 tỷ đồng, trước khi đi vào hoạt động, CTCK phải đầu tư vào cơ sở hạ tầng, công nghệ thông tin ít nhất cũng “ngốn” trên dưới 10 tỷ đồng. Chi phí thuê mặt bằng đối với những CTCK không có công ty mẹ “che chở” thì trong năm qua và 6 tháng đầu năm nay phải mất một số tiền đáng kể. Đặc biệt, để thu hút nhà đầu tư, hầu hết CTCK “sinh sau đẻ muộn” đều thuê mặt bằng có vị trí đẹp, khang trang nên chi phí đội lên rất lớn. Thêm vào đó, các khoản tự doanh của CTCK lỗ nhiều hơn lãi nên khó khăn càng chồng chất nếu TTCK tiếp tục giảm. Do đó, một số CTCK phải tính đến việc bán lại để thu hồi vốn.
“Thị trường vốn Việt Nam còn khá nhỏ và ít hàng hóa nhưng ngược lại, đã có quá nhiều CTCK tham gia hoạt động. Chính điều này dễ dẫn đến làn sóng M&A giữa các CTCK khi thị trường cổ phiếu đảo chiều”, một chuyên gia trong lĩnh vực M&A nhận định. Theo ông này, nếu như một CTCK có bộ máy quản trị chuyên nghiệp, năng lực và hiệu quả cao chắc chắn không có nhu cầu bán lại. Trong số CTCK đang có nhu cầu bán hiện nay, chủ yếu là những công ty có vốn điều lệ dưới 100 tỷ đồng và hệ thống quản trị còn yếu kém.
Ông Nguyễn Quốc Toàn, Chủ tịch HĐQT Công ty TNK Capital - chuyên về tư vấn, tái cấu trúc và M&A cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, để bán được cũng không phải là chuyện dễ dàng với các CTCK. Nguyên nhân, bộ máy nhân sự của nhiều CTCK vẫn còn hạn chế, chưa thực sự chuyên nghiệp, trong khi mục tiêu của nhà đầu tư nước ngoài trong việc mua lại và tái cấu trúc là cần bộ máy quản trị hoàn thiện và trên thực tế, nếu mua lại nhà đầu tư nước ngoài phải trả một khoản nợ không nhỏ, do thua lỗ trong kinh doanh của CTCK Việt Nam. Tuy nhiên, ông Toàn cũng thừa nhận, đây là thời điểm tốt nhất để mua lại các CTCK.