Còn 65 tập đoàn chưa báo cáo
“Hiện nay, mới có 15 tập đoàn, tổng công ty (trong tổng số 80 đơn vị) đã tổng hợp các dự án hoãn, giãn, tạm đình lại với tổng giá trị xấp xỉ 30.000.000 đồng. Nếu có thêm khoảng ngần ấy số tiền (tại các tập đoàn chưa báo cáo) được tạm ngừng đầu tư sẽ góp phần quan trọng vào việc kiềm chế lạm phát”, ông Bùi Hà, Vụ trưởng Vụ Tổng hợp kinh tế quốc dân (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) cho biết tại cuộc họp báo ngày 23/7 công bố kết quả thực hiện Quyết định 390/QĐ-CP của Chính phủ.
Đoàn kiểm tra cho biết, đã có 1.003 dự án được các tổng công ty, tập đoàn rà soát cắt giảm. Trong đó, các “siêu” DN này đã đình hoãn khởi công 185 dự án với tổng số vốn là 3.734 tỷ đồng; ngừng triển khai 528 dự án với tổng vốn đầu tư là 11.622 tỷ đồng bằng 4,77% tổng vốn đầu tư; giãn tiến độ thực hiện 290 dự án với tổng giá trị cắt giảm hơn 14.000 tỷ đồng.
Về tác động của việc cắt giảm các dự án đến tốc độ tăng lạm phát, ông Hà cho rằng, lạm phát sẽ giảm, vì một mặt lượng cầu hàng hóa giảm, mặt khác lượng cung tiền lưu thông cũng giảm làm cho giá bớt tăng lên. Mặc dù chưa thể đánh giá một cách cụ thể, chi tiết với việc cắt giảm tổng vốn đầu tư thì tỷ lệ lạm phát sẽ giảm bao nhiêu, nhưng các chuyên gia đều nhất trí, đây là kết quả khả quan nằm trong giải pháp “trọn gói” chống lạm phát của Chính phủ hiện nay.
PGS. TS Nguyễn Văn Nam, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu thương mại cho rằng, một trong nhiều nguyên nhân của lạm phát là do đầu tư không hiệu quả, dàn trải, do đó cần đặc biệt quan tâm nâng cao hiệu quả việc sử dụng vốn đầu tư, nhất là lĩnh vực đầu tư công; xem xét lại những công trình, dự án đọng vốn quá lâu, thiết kế ban đầu không còn phù hợp nữa hoặc công trình đầu tư kém hiệu quả; đình hoãn hoặc dãn những công trình chưa thật cần thiết. Khi hạn chế được tình trạng này sẽ tác động tích cực đến việc kiềm chế lạm phát,….
Ông Lê Văn Học, Vụ trưởng Vụ Kinh tế địa phương và lãnh thổ (Bộ Kế hoạch và Đầu tư ) cho biết, việc tạm ngừng triển khai các dự án đã được tính toán rất kỹ lưỡng, không chỉ nhằm mục tiêu chống lạm phát trước mắt mà còn thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Chính vì thế, chỉ những dự án chưa khởi công hoặc mới khởi công và chưa cấp bách mới bị đình hoãn. Sau khi đình hoãn, ngừng triển khai các công trình sẽ được bảo quản để khi tái khởi động xây dựng sẽ không bị ảnh hưởng.
Sẽ công khai danh sách dự án đình hoãn?
Những dự án nào được ngừng thực hiện, lý do vì sao tạm ngừng… không chỉ là mối quan tâm của Chính phủ mà còn cả đối với người dân trong quá trình giám sát thực hiện. Danh sách các dự án tạm ngừng thực hiện liệu có được công khai? Ông Hà cho biết, theo quan điểm cá nhân ông là có thể công khai các dự án này, tuy nhiên do số dự án lớn, có nhiều thông tin liên quan nên việc công khai như thế nào cho phù hợp cần có ý kiến của cơ quan cấp trên.
Đại diện Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết, báo cáo lần này mới chỉ là kết quả bước đầu của đợt rà soát, kiểm tra, trong giai đoạn cuối năm sẽ tiếp tục cắt giảm, đình hoãn, giãn tiến độ các dự án kém hiệu quả. Song song đó, cần triển khai ngay việc xây dựng kế hoạch điều chỉnh, bố trí lại vốn đầu tư phát triển 6 tháng cuối năm 2008, trong đó tập trung vốn cho các dự án trọng điểm, quan trọng, những dự án sắp hoàn thành mang lại hiệu quả kinh tế cao để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư.
Trao đổi với Báo ĐTCK, một chuyên gia kinh tế cho biết, nếu các tập đoàn không tự cắt giảm dự án thì trong bối cảnh tín dụng khó khăn như hiện nay cũng rất khó triển khai do không có nguồn vốn. Trên thực tế, có những dự án khả thi, nguồn vốn vay có thể là 70% thậm chí lên đến 100%. Tuy nhiên, cũng cần kiên quyết thực hiện đình hoãn, giãn, tạm ngừng các dự án tại các tập đoàn, tổng công ty để tránh tình trạng cố tình thực hiện dự án trong bối cảnh khó khăn hiện nay.
“Việc rà soát dự án không chỉ nhằm mục tiêu kiềm chế lạm phát trước mắt mà còn là cơ sở để chúng ta điều chỉnh kế hoạch đầu tư của các tập đoàn một cách hợp lý trong những năm tiếp theo. Đó là cơ hội để chúng ta giải quyết triệt để nguyên nhân lạm phát do đầu tư tràn lan, kém hiệu quả của các tập đoàn”, vị chuyên gia này nói.