Ưu tiên dự án đã hoàn thành
Ông Bùi Hà, Vụ trưởng Vụ Tổng hợp kinh tế quốc dân (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) cho biết, trong tổng số khoảng 30.000 tỷ đồng vốn ứng trước kể trên, vốn ứng trước từ ngân sách Trung ương là 15.000 tỷ đồng. Trong đó, nguồn vốn dành cho các dự án thuộc các lĩnh vực giao thông, thủy lợi, giáo dục, y tế và vốn đối ứng cho các dự án ODA chiếm khoảng 5.000 tỷ đồng. Khoản ứng trước này chỉ dành cho các bộ, ngành Trung ương, không dành cho địa phương. Còn khoản vốn ứng trước từ trái phiếu chính phủ khoảng 15.000 tỷ đồng dành cho các dự án thuộc Danh mục đầu tư nguồn trái phiếu chính phủ giai đoạn 2012 - 2015.
“Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, việc ứng trước này phải được thực hiện trong quý III/2012, để đảm bảo các dự án hoàn thành đúng tiến độ”, ông Hà nói.
Thủ tướng Chính phủ cũng đồng ý với đề xuất của Bộ Tài chính, ngay trong quý III/2012, cho phép các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước và vốn trái phiếu chính phủ được tạm ứng tối đa bằng 30% kế hoạch vốn giao trong năm. Trường hợp dự án có nhu cầu tạm ứng vốn cao hơn thì chủ đầu tư báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định việc ứng vốn, nhưng trên nguyên tắc: hợp đồng có giá trị dưới 10 tỷ đồng, mức tạm ứng tối thiểu bằng 20% giá trị hợp đồng; hợp đồng có giá trị từ 10 - 50 tỷ đồng, mức tạm ứng tối thiểu bằng 15% giá trị hợp đồng; hợp đồng có giá trị trên 50 tỷ đồng, mức tạm ứng tối thiểu bằng 10% giá trị hợp đồng. Mức tạm ứng tối đa của các loại hợp đồng trên không quá 50% giá trị hợp đồng và không vượt kế hoạch vốn được giao năm 2012 của dự án.
Theo ông Bùi Hà, nguyên tắc khi xem xét cấp vốn là ưu tiên hàng đầu cho các dự án đã hoàn thành, đưa vào sử dụng rồi, nhưng chưa có vốn để thanh toán; tiếp đến là các dự án sẽ hoàn thành trong năm 2012, sau đó là các dự án có thể hoàn thành trong 6 tháng đầu năm 2013.
“Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng đã xây dựng bản hướng dẫn thực hiện, trong đó, có những quy định rất chặt chẽ về tỷ lệ giải ngân, khối lượng hoàn thành…, để tránh trường hợp các bộ, ngành ‘khai man’ để xin ứng vốn”, ông Hà nhấn mạnh.
Không tác động lớn đến lạm phát
Ông Hà nói rõ, việc ứng trước vốn này không thể gọi là nới lỏng đầu tư công, bởi thực tế, Chính phủ không chi thêm vốn kế hoạch năm nay, mà chỉ ứng trước vốn năm sau. Trong bối cảnh dư nợ tín dụng của toàn nền kinh tế còn tăng yếu, nguồn vốn ứng trước này sẽ góp phần kích cầu cho nền kinh tế, mà trước hết là cầu cho sản xuất, đặc biệt với các ngành đang bị tồn kho lớn như xi măng, sắt thép, vật liệu xây dựng…
Cũng theo ông Hà, giải ngân thực chất chỉ là thủ tục, còn thực tế, có thể đồng vốn đó đã được tạm ứng trước để đưa vào thi công công trình, tạo cầu cho thị trường, chỉ có điều họ chưa được thanh toán, tức là chưa được giải ngân. Do vậy, sẽ không có chuyện tiền đổ ra dồn dập. Tất nhiên, bao giờ cầu tăng, cộng thêm yếu tố tâm lý, thì giá sẽ lên, nhưng sẽ không có chuyện tăng đột biến, bởi cung - cầu không hề căng thẳng.
Ông Hà tin tưởng, gói vốn ứng trước trị giá 30.000 tỷ đồng sẽ giúp các doanh nghiệp tiêu thụ được hàng hóa, có thêm việc làm, từ đó có thể tác động tốt đến khu vực bất động sản, đến các ngành sản xuất khác, nhằm tháo gỡ khó khăn cho nền kinh tế, nhưng không tác động lớn đến lạm phát.