G iá trị sản xuất công nghiệp 8 tháng tăng trên 17%
Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, trong tháng 8, hoạt động toàn ngành công nghiệp có nhiều khởi sắc, với giá trị sản xuất tăng 18,9% so với tháng 8 năm 2006. Nhờ đó, tổng giá trị sản xuất công nghiệp của cả nước trong 8 tháng đầu năm 2007 ước tính đạt 377.069 tỷ đồng (giá so sánh năm 1994), tăng 17,1% so với cùng kỳ năm trước. Đây là tốc độ tăng trưởng cao, vượt trội so với mức tăng 16,7% của 8 tháng đầu năm 2006.
Nhìn lại một năm phát triển, từ tháng 8/2006 đến 8/2007, tỷ trọng của khu vực doanh nghiệp nhà nước (DNNN) trong giá trị sản xuất công nghiệp của cả nước đã thu hẹp từ 31,69% xuống còn hơn 24%, trong khi tỷ trọng của khu vực doanh nghiệp ngoài quốc doanh (DNNQD) tăng từ 30,5% lên 36,5% và tỷ trọng của khu vực doanh nghiệp (DN) có vốn đầu tư nước ngoài (ĐTNN) cũng được mở rộng từ 37,8% lên gần 39%. Rõ ràng, việc sắp xếp và đổi mới DNNN đã thu được kết quả đáng kể.
Những “vùng lõm” công nghiệp
Kết quả hoạt động công nghiệp sẽ còn có thể đạt cao hơn, góp phần to lớn và tích cực hơn trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế chung cả nước, nếu không tồn tại những “vùng lõm” hiện nay.
Một là, sản xuất vật liệu xây dựng tăng trưởng chậm, tiêu biểu là sản xuất xi măng và thép. Từ đầu năm đến nay, sản lượng xi măng chỉ tăng 10,4% (8 tháng đầu năm 2006 tăng 12,2%), thép cán tăng 9,3% (8 tháng đầu năm 2006 tăng 16,4%). Tình hình này đang gây khó khăn cho việc triển khai các dự án lớn, các công trình trọng điểm quốc gia, do giá vật liệu tăng cao.
Hai là, ngành khai thác dầu mỏ và khí đốt chưa phát triển vững chắc. Sản lượng dầu mỏ khai thác trong 8 tháng đầu năm nay tiếp tục giảm. Hơn 10 triệu tấn dầu mỏ khai thác trong 8 tháng đầu năm nay là mức thấp nhất so với cùng kỳ nhiều năm trước. Sản lượng khí đốt thiên nhiên cũng chỉ tăng 10,2% và những trục trặc trong cung cấp khí đốt cho các nhà máy điện đã và đang gây thiệt hại không nhỏ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh. Vì vậy, sản lượng điện phát ra trong 8 tháng cũng chỉ tăng 12,4%. Sự chênh lệch quá lớn giữa tốc độ tăng trưởng toàn ngành (17,1%) và tăng trưởng năng lượng điện (12,4%) là một bất cập lớn không chỉ đối với sản xuất toàn ngành công nghiệp, mà đối với cả nền kinh tế.
Ba là, sản xuất công nghiệp TP.HCM và Bà Rịa - Vũng Tàu còn chậm phát triển. Trong 8 tháng đầu năm nay, giá trị sản xuất công nghiệp của TP.HCM chỉ tăng 12,4% (8 tháng đầu năm 2006 tăng 13,7%), trong đó dẫn đầu về tốc độ tăng trưởng là khu vực DN có vốn ĐTNN cũng chỉ tăng 15,2% (8 tháng đầu năm 2006 tăng 21,9%). Thêm vào đó, sản xuất công nghiệp của Bà Rịa - Vũng Tàu lại bị giảm sút 0,3% (8 tháng đầu năm 2006 tăng 8,9%). Ngoài ra, sản xuất công nghiệp của Hải Dương cũng chỉ tăng 12,3% (8 tháng đầu năm 2006 tăng 24,8%), của Quảng Ninh chỉ tăng 14,2% (8 tháng đầu năm 2006 tăng 17,5%)... Sự “dừng lại “của những địa bàn công nghiệp quan trọng kể trên, nơi chiếm khoảng 50% tổng giá trị sản xuất công nghiệp cả nước, thực sự là một nguy cơ đối với tăng trưởng kinh tế cả nước hiện nay.
Trong khi tồn tại những “vùng lõm” như vậy thì các ngành công nghiệp chế tác (như dệt may, da giày, lắp ráp ô tô, xe máy, lắp ráp tivi, tủ lạnh, điều hoà không khí, máy giặt) và các ngành công nghiệp thực phẩm (bia, sữa, nước giải khát...) lại phát triển khá mạnh. Nhưng các ngành này phát triển được là nhờ gia tăng nhập khẩu nguyên vật liệu từ nước ngoài. Vì vậy, nhiều chuyên gia cho rằng, tốc độ tăng trưởng 17,1% của công nghiệp trong 8 tháng đầu năm nay chưa phản ánh đầy đủ thực trạng yếu kém của chất lượng tăng trưởng công nghiệp Việt Nam hiện nay.ª