Với mức tăng trần và khối lượng giao dịch lập kỷ lục (9,27 triệu đơn vị), cổ phiếu VNM đã góp phần đưa chỉ số VN-Index lên đỉnh mới (868,21 điểm). Thị trường tăng liên tiếp trong sự ngỡ ngàng của nhà đầu tư là điều đáng mừng, hay có gì đó đáng lưu ý không, theo ông?
Ông Phan Dũng Khánh, Giám đốc Tư vấn đầu tư CTCK Maybank KimEng
Lưu ý lớn nhất đó chính là thị trường vẫn lên nhờ các Big-Caps (BCs) trong suốt hơn 2 tháng qua.
Lúc đầu thị trường tăng điểm chủ yếu nhờ ROS và SAB, nay 2 mã đó suy yếu thì VNM, VCB, GAS, VIC nổi lên trong bối cảnh các mã giảm vẫn áp đảo mã tăng.
VNM tăng trần chủ yếu nhờ thông tin đấu giá với giá trúng thầu cao hơn thị giá, làm các nhà đầu tư hào hứng.
Vì vậy, nhìn bên ngoài thấy thị trường tăng như vũ bão, nhưng các nhà đầu tư kiếm được lợi nhuận không nhiều, thậm chí nhiều người con thua lỗ.
Nếu tính trong tháng 9 và tháng 10 ở những mã có thanh khoản, phải 70-80% số mã là giảm điểm với thanh khoản thấp, khối ngoại bán ròng.
Mặc dù vậy, bước sang tháng 11, thanh khoản có được cải thiện, khối ngoại mua ròng trở lại với thị trường tăng điểm đều hơn dù số mã giảm vẫn áp đảo nhưng cũng là điều tích cực.
Dòng tiền hiện nay đang đổ rất mạnh vào TTCK, đặc biệt là dòng vốn từ nước ngoài cho thấy tiềm năng của TTCK Việt Nam là rất lớn trong trung và dài hạn.
Kỳ vọng tiếp tục tăng điểm bước lên 900 điểm, nhưng điều đáng nói đó chính là sự bền vững chứ không phải "xanh vỏ đỏ lòng".
Điều này cũng sẽ phụ thuộc vào những hiệp định, văn bản ký kết, những ý tưởng từ APEC 2017 đi vào hiện thực, các chính sách của Việt Nam cũng tận dụng được tối đa lợi thế này và các doanh nghiệp Việt Nam đón đầu được xu thế đó.
Trong thời gian vừa qua, thị trường tăng điểm cũng nhờ vào một phần yếu tố tâm lý APEC.
Đó cũng là lý do dòng tiền trong thời gian vừa qua chỉ tập trung vào các mã vốn hóa lớn chứ không đổ vào các mã thông thường.
Nay kỳ họp APEC đã qua và kết thúc tốt đẹp, nên theo tôi yếu tố kỳ vọng đã hết.
Khi các mã vốn hóa lớn đã hoàn thành sứ mệnh thì tôi cho rằng, xác suất giảm điểm trong ngắn hạn khoảng 1 - 2 tháng tới là khá cao.
Đây là điều đáng buồn khi tôi chứng kiến nhiều nhà đầu tư mua đúng những mã giảm (số lượng nhiều hơn mã tăng) trong giai đoạn này, kể cả các BCs sừng sỏ như HBC, HPG, HSG, BMP, QNS, CSM... đều bị thua lỗ nặng.
Mức độ thua lỗ thậm chí còn nhiều hơn cả những mã PNs vốn tăng giảm với biên độ lớn do nhóm BCs lúc nào cũng được hưởng margin rất cao.
Hiện tượng này trong lịch sử TTCK cũng đã xảy ra khá nhiều lần. Nếu cho rằng các doanh nghiệp kinh doanh không hiệu quả hay do sàn đi xuống đôi khi không hợp lý như thời điểm này sàn vẫn đi lên và nhiều doanh nghiệp vẫn đạt được kết quả kinh doanh ấn tượng.
Lý do hợp lý hơn do dòng tiền chuyển hướng sang nhóm khác, vd VNM, GAS, VCB...vốn im hơi lặng tiếng quá lâu.
Các mã BCs khác bị cắt margin khi giá giảm đến mức độ nào đó khiến những mã này bị bán mạnh hơn và do nhiều nhà đầu tư có lợi nhuận lớn từ các mã trên (kể cả PNs) từ đầu năm nên giai đoạn này cũng là thời điểm chốt lời.
Đây chính là hiện tượng phân hóa mạnh trên thị trường đã diễn ra trong vài năm nay.
Tôi cho rằng, đây là dấu hiệu đáng mừng của thị trường vì nó cho thấy thị trường đang ngày càng chuyên nghiệp hơn khi không còn hiện tượng tăng giảm đồng loạt theo tâm lý bầy đàn nữa.
Những mã có hoạt động kinh doanh tốt và tăng trưởng mạnh sẽ thu hút được dòng tiền còn kinh doanh sa sút hoặc không minh bạch trong kinh doanh thì chắc chắn dòng tiền sẽ ra.
Tôi cho rằng, nhà đầu tư cần phải liên tục trau dồi kiến thức và cập nhật thông tin để thích nghi với hiện tượng này.
Dĩ nhiên dòng tiền vào nhóm nào cần phải đầu tư theo hướng đó, hiện các mã hút được dòng tiền mạnh bao gồm: VNM, VCB, GAS, VIC, VCS, PNJ, ACV, VJC, FPT...
Các nhóm ngân hàng, công nghệ, dầu khí đang được hưởng lợi nhờ giá dầu và hiệu ứng APEC 2017.